Waarom hobby’s die mentale inspanning vergen bevorderlijk zijn voor het welzijn

De studie, gepubliceerd in Nature, benadrukt dat het investeren van energie in intellectuele activiteiten zoals puzzels meer voldoening en betekenis kan geven dan het passief consumeren van digitale content

Het oplossen van een puzzel kan meer zin geven aan het leven dan urenlang video’s bekijken op sociale media, ook al zijn beide activiteiten even plezierig. Dit is de belangrijkste conclusie van een recent onderzoek van de Universiteit van Toronto, waarin werd onderzocht hoe de mentale inspanning die in hobby’s wordt gestoken, van invloed is op de perceptie van betekenis en persoonlijk welzijn.

De onderzoekers ontdekten dat vrijetijdsactiviteiten die meer concentratie en intellectuele uitdaging vereisen, zoals logicaspelletjes, als zinvoller worden ervaren dan activiteiten die weinig betrokkenheid vereisen, hoewel het plezier in beide gevallen vergelijkbaar kan zijn.

Het team onder leiding van Aidan Campbell wilde de relatie tussen inspanning en gevoel van zingeving in de vrije tijd onderzoeken, uitgaande van de observatie dat, hoewel de meesten de neiging hebben om inspanning te vermijden, deze vaak wordt geassocieerd met deugden en persoonlijke waarde.

Campbell legde uit dat het onderzoek, gepubliceerd in Nature, geïnspireerd was door de schijnbare tegenstrijdigheid dat inspanning, die vaak als frustrerend of onaangenaam wordt beschouwd, ook actief wordt gezocht en gewaardeerd als een factor die handelingen verrijkt.

De opkomst van kunstmatige intelligentie en automatisering, die de beschikbare vrije tijd zou kunnen vergroten, zette de onderzoekers ertoe aan zich af te vragen hoe mensen zin kunnen vinden in hun vrijetijdsactiviteiten als werk, de traditionele bron van zingeving, aan belang inboet.

Vrijetijdsactiviteiten en mentale inspanning

Om deze vragen te beantwoorden, gebruikten de onderzoekers verschillende methoden. Eerst hielden ze een enquête onder meer dan 1.000 universiteitsstudenten om hun perceptie van verschillende vrijetijdsactiviteiten te peilen. Vervolgens werkten ze samen met het bedrijf Amuse Labs, gespecialiseerd in het maken van puzzels, om ervaringen te vergelijken tussen hobby’s die mentale inspanning vereisen, zoals Sudoku, en andere, meer passieve hobby’s, zoals het bekijken van video’s op digitale platforms of eenvoudige spelletjes.

Ten slotte voerden ze een week lang een digitale follow-up uit, waarbij de deelnemers meerdere keren per dag antwoord gaven op vragen over de uitgevoerde activiteit, de inspanning die daarmee gemoeid was, de waargenomen betekenis en het ervaren plezier.

Uit de analyse van de gegevens bleek dat vrijetijdsactiviteiten die meer mentale inspanning vergen, doorgaans als betekenisvoller worden beschouwd dan activiteiten die weinig betrokkenheid vereisen. De deelnemers konden echter niet altijd nauwkeurig voorspellen hoeveel plezier ze aan veeleisende activiteiten zouden beleven.

Campbell merkte op dat in het onderzoek een taak die meer leek op een werk- of academische verplichting, werd gezien als betekenisvoller maar minder plezierig. Desondanks bestond de onjuiste verwachting dat veeleisende hobby’s minder plezierig zouden zijn, iets wat door de resultaten niet werd bevestigd. In feite bleken activiteiten die mentale inspanning vereisten even plezierig of zelfs plezieriger te zijn dan passieve opties.

Welzijn en tevredenheid in de vrije tijd

Deze paradox zette de auteurs aan tot nadenken over de algemene neiging om inspanning in de vrije tijd te vermijden, ondanks het feit dat dit meer voldoening en zin kan geven. Campbell merkte op dat mensen de neiging hebben om het ongemak dat met inspanning gepaard gaat te overschatten en het potentieel van uitdagende activiteiten om de persoonlijke ervaring te verrijken te onderschatten.

Bij de keuze tussen passief digitale content consumeren of een hobby beoefenen die meer betrokkenheid vereist, zou de meer veeleisende optie dus wel eens bevredigender kunnen zijn.

De implicaties van deze bevindingen reiken verder dan de academische wereld. De resultaten kunnen richting geven aan toekomstig psychologisch onderzoek naar de impact van verschillende activiteiten op het welzijn en het levensdoel.

Bovendien bieden ze aanknopingspunten voor opvoedingsbeleid of interventies die gericht zijn op het verbeteren van de levenskwaliteit, door te suggereren dat het stimuleren van hobby’s die mentale inspanning vereisen, gunstig kan zijn.

De resultaten suggereren dat het stimuleren van activiteiten die mentale inspanning vereisen, de levenskwaliteit en het psychologisch welzijn kan verbeteren (Illustratieve afbeelding Infobae)

De studie richtte zich op mentale inspanning, dus de auteurs vinden het relevant om in toekomstig onderzoek te onderzoeken of fysieke inspanning vergelijkbare effecten heeft en of er individuele verschillen bestaan in de perceptie van de betekenis die aan uitdagende taken wordt toegekend.

Energie en aandacht steken in activiteiten die een intellectuele uitdaging vormen, kan het gevoel van competentie en persoonlijke betrokkenheid versterken, elementen die vrije tijd tot een echte bron van zingeving maken.